Prjevalskiy muzey-memorial majmuasi Karakol yaqinida joylashgan bo‘lib, rus sayohatchisi va tabiatshunos olim Nikolay Mixaylovich Prjevalskiy xotirasiga bag‘ishlangan. Majmua uning qabri va yodgorligi yonida, Karakol daryosi quyilish joyi yaqinida qad rostlagan. Bu maskan Markaziy Osiyodagi Rossiya imperiyasi ekspansiyasi davri tarixini ham yodga soladi.
Muzeyni tashkil etish haqida qaror 1957-yil 29-aprelda qabul qilingan. Uning o‘nta bo‘limida sayohatchining shaxsiy buyumlari va boshqa ko‘plab eksponatlar saqlanadi; majmuada 500 dan ortiq buyum bor.
Prjevalskiy yodgorligi qoyasimon poydevor ustidagi burgut haykali bilan ajralib turadi. Burgut tumshug‘ida zaytun novdasini, changallarida esa Markaziy Osiyo xaritasini tutgan. Poydevordagi bronza xoch, sayohatchining barelyefi va tug‘ilgan hamda vafot etgan sanalari bitilgan yozuv yodgorlikning muhim qismlaridir.
Prjevalskiy geograf va tabiatshunos sifatida Markaziy Osiyo, Mo‘g‘uliston, Xitoy va Tibetga bir necha ekspeditsiya uyushtirgan. U geografiya, o‘simliklar va hayvonot dunyosini o‘rgangan hamda ilmiy kolleksiyalar to‘plagan. Beshinchi ekspeditsiyasiga yo‘l olish arafasida, 1888-yilda tif bilan kasallanib vafot etgan va o‘z iltimosiga ko‘ra Issiqko‘l sohiliga, Karakol yaqiniga dafn etilgan.
Sayohatchi sharafiga Karakol shahri Prjevalsk deb qayta nomlangan; bu nom 1991-yilgacha saqlanib qolgan. Muzey va yodgorlik majmuasiga tashrif buyurib, uning hayoti, ilmiy merosi va davr tarixini yaxshiroq anglash mumkin.







