Merzbacher ko‘li Qirg‘izistonning Markaziy Tyanshan sharqida, Tengri-Tag va Sari-Jaz tizmalari oralig‘ida joylashgan baland tog‘ ko‘lidir. U Shimoliy va Janubiy Inilchek muzliklari tutashadigan hududda shakllangan muz to‘g‘onli ko‘ldir.
Ko‘l nemis geografi Gottfried Merzbacher nomi bilan atalgan. Uning ekspeditsiyasi ko‘lni 1903-yilda kashf etgan. Ko‘l yuqori va quyi ikki havzadan iborat: yuqori qismi taxminan 3 400 metr, quyi qismi esa 3 300 metr balandlikda joylashgan. Ularni muzlik va muz to‘g‘oni ajratib turadi.
Janubiy Inilchek muzligi quyi havzada tabiiy to‘g‘on hosil qiladi. Ko‘l suvi muzlik osti yo‘llari orqali Inilchek daryosiga oqib chiqib, vaqti-vaqti bilan toshqin keltirib chiqaradi. Bunday suv bo‘shashlari ko‘pincha yoz oxirida yuz beradi; sovuq mavsumdagi hodisalar kam uchraydi. Suv oqimi 2–7 kun davom etishi va Inilchek daryosida soniyasiga 1 000 kub metrdan oshishi mumkin. Toshqin oqimi quyi oqimdagi yo‘l, ko‘prik va boshqa inshootlarga zarar yetkazishi, Xitoydagi Aksu daryosigacha etib borishi mumkin.
Har bir toshqin paytida ko‘ldan taxminan 0,06–0,07 kub kilometr suv chiqadi. Bu hodisaning mexanizmlari hanuz to‘liq o‘rganilmagan; muz to‘g‘oni va uning ostidagi suv yo‘llari muhim rol o‘ynaydi.
Merzbacher ko‘li Tyanshan muzliklari va ularning o‘zgaruvchan tabiatini yaqqol namoyon etadi.







